Што рабіць, калі тваіх блізкіх затрымалі?

«Халодная вясна 2017-га» ў Беларусі яшчэ не скончылася, а затрыманых ужо больш за 200 чалавек. Натуральна, ніколі не ведаеш, што цябе напаткае ў наступны момант. Можна як след падрыхтавацца да акцыі пратэсту, але ўсё роўна апынуцца безабаронным(-ай) перад жорнамі сістэмы. У новым выпуску рубрыкі «Працэс» – актуальная інструкцыя на выпадак, калі тваіх блізкіх затрымалі падчас акцыі пратэсту.

 

Па якой прычыне затрымліваюць?

Закон не адпавядае міжнародным стандартам і сфармуляваны настолькі некарэктна, што парушыць яго можна, калі проста пляскаць у далоні ці разам з сябрамі займацца спортам у парку. Нават на дазволеных акцыях міліцыя можа проста не ўпадабаць твой плакат. Дастаткова апынуцца не ў тым месцы і не ў той час. Часцей за ўсё затрыманыя падчас акцый пратэсту праходзяць па арт. 23.34. КоАП «Парушэнне парадку арганізацыі або правядзення масавых мерапрыемстваў» і па арт. 23.4. КоАП «Непадпарадкаванне законнаму распараджэнню ці патрабаванню службовай асобы пры выкананні ёй службовых паўнамоцтваў».

 

Калі стаў(-ла) сведкай затрымання

Будзь гатовы(-ая) атрымаць «ляшча», калі хочаш абараніць іншага. Хутчэй за ўсё, цябе затрымаюць таксама і асудзяць за непадпарадкаванне. Даказаць, што абараняўся(-лася) сам(-а) ці свайго таварыша, будзе вельмі складана.

Лепш за ўсё працуе фота- і відэаздымка. Ахоп гэтых артэфактаў можа дасягаць сотні тысяч людзей і больш. Як вынік – візуальныя доказы для абскарджвання прысуду і падмочаная рэпутацыя супрацоўнікаў АМАПу.

 

Дзе шукаць затрыманых?

Адразу шукай праз СМІ і сайт «Вясны» інфу пра тое, у якім РУУС могуць быць затрыманыя. Тэлефанаваць у Бюро рэгістрацыі няшчасных выпадкаў ГУУС Менгарвыканкама – даволі бесталкова, але чым чорт не жартуе. Калі што, тэлефонныя нумары шукай тут.

Калі праз шмат гадзін чалавек не выходзіць на сувязь, тэлефануй адразу ў ЦІП. Адрасы і тэлефоны ЦІП, ІЧУ, РУУС і судоў Менска знойдзеш тут.

 

Першая дапамога

Адразу бі трывогу ў праваабарончы цэнтр «Вясна», калі даведаешся пра затрыманне знаёмых. Звярніся ў цэнтр па дапамогу і кансультацыю.

Калі дакладна вядома, што чалавек затрыманы і знаходзіцца ў ЦІПе, можна знайсці адваката самастойна ці з дапамогай «Вясны». Праўда, у РУУС яго не пусцяць, хоць і можна па кодэксу. Натуральна, адвакат не бог, але прынамсі ён/яна будзе мець доступ да матэрыялаў справы і наглядна адлюструе той самы кафкіянскі бок працэсу.

Важна даведацца праз ЦІП ці праваабаронцаў, у якім РУУСе знаходзіўся затрыманы(-ая), каб потым чакаць яго/яе у тым жа судзе.

 

Суд

Як правіла, судовы працэс адбываецца на наступны дзень пасля затрымання. Да 9-10 раніцы ў суд прывозяць затрыманых гуртам з Акрэсціна на аўтазаку, але бывае па-рознаму. У судзе разбіраюцца, каго да якога/якой суддзі накіраваць і ў колькі. Пасля на стэнды вывешваюць спісы з інфармацыяй. Гэты працэс можа цягнуцца ўвесь дзень.

Калі інфармацыі на стэндах няма, смела ідзі ў кабінет старшыні суда і запытвайся, каму з суддзяў ён размеркаваў справу твайго(-ёй) знаёмага(-ай). Патрабуй, каб інфармацыя з’явілася на стэндах, якія звычайна знаходзяцца ля ўваходу.

Пасяджэнне ў судзе адкрытае для ўсіх. Гуказапіс працэсу можна весці без папярэджання, а для фота і відэа патрэбны дазвол суддзі.

 

 

Арышт

Ёсць тры месцы, куды адпраўляюць адміністратыўна арыштаваных:

– Цэнтр ізаляцыі правапарушальнікаў на Акрэсціна (г. Менск, 1-ы завулак Акрэсціна, 36). Там жа знаходзіцца і ІЧУ (г. Менск, 1-ы завулак Акрэсціна, 36а);
– Цэнтр ізаляцыі Менскага РУУС (г. Менск, вул. Ф.Скарыны, 20);
– Жодзінскі РУУС (г. Жодзіна, вул. Сухаградская, 1).

У ІЧУ трымаюць арыштаваных па крымінальных справах, у ЦІПе – па адміністрацыйных. Калі ЦІП забіты, частку адміністратыўна арыштаваных садзяць у ІЧУ. Калі месцаў у Менску няма, адпраўляюць у Жодзіна.

У цябе не будзе аніякай сувязі з затрыманым(-ай) на тэрмін арышту. Сустрэчы і тэлефонная сувязь з арыштаванымі на суткі забароненыя. Лісты ад іх не прыходзяць таксама. Падрыхтуйся да інфармацыйнага вакууму.

 Калі тэрмінова трэба звязацца з арыштаваным(-ай), пабачыць яго/яе можа толькі адвакат.

 

Калі і як прыносіць перадачы?

У ЦІПе на Акрэсціна перадачы прымаюць штодзень з 10:00 да 13:00.

Перадача мусіць важыць не больш за 5 кіло.

Дакладна прымаюць перадачкі ад блізкіх родных (мамы, таты, брата, сястры, мужа, жонкі).

Калі ты не трапляеш у гэтую катэгорыю, ёсць дзве стратэгіі. Можна назвацца зводнай(-ым) сястрой/братам арыштаванага(-ай). Да гэтага можна апеляваць, калі супадаюць імёны па бацьку, але могуць паверыць і на слова. Калі не, пішы заяву на імя начальніка ЦІП. У Пастанаўленні МУС «Аб зацвярджэнні Правілаў унутранага распарадку месцаў адбыцця адміністрацыйнага арышту» прапісана, што з дазволу начальніка ЦІПа перадачку могуць прыняць не толькі ў блізкіх родных. Узор заявы знойдзеш тут. Заяву на перадачкі на іншага мусіць пісаць сам(-а) арыштаваны(-ая), таму лепш пра гэта з ім/ёй дамовіцца ў судзе. Праўда, па словах начальніка ЦІПа, «перадачы ад не блізкіх родных ужо не прымаюць, бо ўсе імі забяспечаныя».

Таму, хто перадае, абавязкова мець пры сабе пашпарт.

Дзяжурны вырашае, які будзе графік перадач, згодна з правіламі. Апошняя інфа: раз на тры дні. Аднак варта спрабаваць штодзень: эмпірычным шляхам даказана, што і гэта магчыма.

Чалавечы фактар працуе на ўсе сто: поспех мерапрыемства залежыць ад настрою дзяжурных змены.

Будзь ветлівым(-ай) і мілым(-ай) з дзяжурнымі, і тады, нягледзячы на ўсе перашкоды, перадача можа знайсці свайго(сваю) атрымальніка(-цу).

 

Што можна перадаваць?

Сродкі асабістай гігіены: туалетная папера, зубная паста, шчотка, шампунь, мыла, вільготныя сурвэткі. Зірні спіс must have.

Некалькі зменаў бялізны, цёплыя шкарпэткі, маленькі ручнік.

Шакаладкі, цукеркі, печыва, сухафрукты і арэхі. Чэкні падрабязны спіс прадуктаў харчавання, дазволеных для перадачы.

Кнігі. Часу шмат, і можна лёгка асіліць па некалькі разоў «Уліс» ці «На ростанях». Але ёсць пэўная іронія ў тым, каб перадаць «Мы» Замяціна, «Працэс» Кафкі ці «1984» Оруэла – прапускаюць! Кнігі не прападуць, бо па вызваленні арыштаваныя забіраюць усе рэчы з сабой.

Сканворды, крыжаванкі, судоку – таксама выдатны спосаб прабавіць час у чаканні вызвалення.

Алоўкі, асадкі, паперу, нататнік.

Цыгарэты і запалкі. Запальнічкі адбіраюць.

Перад тым як несці перадачу, зверся са спісам прадметаў, рэчаў і прадуктаў харчавання, якія могуць атрымліваць адміністрацыйна арыштаваныя. Гэта прапісана ў Пастанаўленні МУС.

Запомні адно: любыя спробы перадаць цыдулку ў «Снікерсе» ці ў буханцы хлеба будуць бязлітасна выкараняцца. Таму альбо хавай з розумам, альбо надай пэўным рэчам у перадачцы сімвалізм.

 

Можна дасылаць лісты, паштоўкі, тэлеграмы?

Так. Для гэтага трэба напісаць прозвішча, імя, імя па бацьку затрыманага(-ай) і адрас ЦІПа ў Менску – 220089, Акрэсціна 1-ы зав., 36, а ІЧУ – такі ж самы, толькі нумар дома 36а.

  Не пішы нічога лішняга, бо ўся карэспандэнцыя праходзіць цэнзуру. Дойдзе ці не – надвое бабка варажыла. Звычайна іх аддаюць ужо пры вызваленні. І перадай капэрты.

 

Ці можна абскардзіць рашэнне?

Так, цягам пяці дзён, згодна з Працэсуальна-выканаўчым кодэксам аб адміністрацыйных парушэннях. Адвакат можа падаць скаргу, толькі калі ўдзельнічаў(-ла) у працэсе. У іншым выпадку абскардзіць рашэнне можа толькі сам(-а) арыштаваны(-ая). Скаргу разгледзяць ужо пасля вызвалення. Далей трэба скардзіцца старшыні Менскага гарадскога суду, потым – ісці ў Вярхоўны суд, а пасля можна і ў міжнародныя інстанцыі – напрыклад, у Камітэт па правах чалавека ААН.

 

Вызваленне

Час адседкі адлічваецца з моманту затрымання, які пазначаны ў пратаколе. Напрыклад, калі чалавека затрымалі 15 сакавіка а 19:40 на 15 сутак, то вызваляць 30 сакавіка а 19:40.

Па вызваленні затрыманы(-ая) забірае з сабой асабістыя рэчы і атрымлівае рахунак за харчаванне ў ізалятары: 11 рублёў у дзень.

За апошні сезон ніхто не выходзіў з ЦІПа ножкамі – усіх вывозілі ў РУУС. Здараецца і так, хоць гэта і не па працэдуры. Аднак потым чалавека прыйдзецца лавіць ужо па сувязі. Самыя прашараныя прыязджаюць пад ЦІП.

 Пасля вызвалення праваабаронцы гатовыя дапамагаць складаць скаргі на ўмовы ўтрымання (і настойваюць на гэтым) – толькі так ізалятары і мяняюцца.

 

На ўсялякі выпадак узбройся ведамі пра тое, што рабіць, калі цябе затрымлівае міліцыя.

Дзякуем за дапамогу ў падрыхтоўцы матэрыялу Насты Лойцы з праваабарончага цэнтра «Вясна» і Кіму Самусенку з ініцыятывы «Дзея».

 

Ілюстрацыя by Sheeborshee

 


КАМЕНТАРЫ (3)

Дзякуй, вельмі актуальна. Па сённяшняй інфармацыі, затрыманых 15 сакавіка ўжо вывезлі з Акрэсціна ў Жодзіна.
Не ведаю, як зараз, але раней там працавала Радыё Сталіца і перадавалі вельмі шмат прывітанняў-віншаванняў з песнямі а-ля "Я не здамся без бою" ОЭ ці "Перемен" Цоя

flejtmotiv
flejtmotiv | 2017-03-24 18:37:10

дзякуй!
так, ведаем пра Жодзіна.
там прымаюць перадачы па аўторках і чацвяргах з 9 да 16 (абед — з 13 да 14).

Renessaince
Renessaince | 2017-03-24 09:54:38

«па кодэксЕ», «яго/яе Ў тым»; усе «адміністратыўна» замяніць на «адміністрацыйна»; «буханка?» — «бохан»/«баханка».

КАМЕНТАВАЦЬ